پيام نفت -رسانه خبري تحليلي نفت، گاز و انرژي : برنامه ريزي ايران براي تبديل شدن به سومين توليدكننده گاز طبيعي جهان
سه شنبه، 21 آبان 1398 - 07:32 کد خبر:45134
در حال حاضر ايران در بازار جهاني گاز ۱.۵ درصد نقش دارد كه با توجه به ذخاير عظيم گازي، موقعيت راهبردي و افزايش تقاضا پيش‌بيني مي‌شود كه بتواند در اين بازار بزرگ سهم خود را به ۱۰ درصد برساند.

پيام نفت:
گازرساني

به‌گزارش ايسنا، صادرات روزانه ۲۰۰ ميليون مترمكعب گاز در برنامه ششم توسعه هدف‌گذاري شده كه البته اولويت بازار صادراتي گاز ايران، كشورهاي همسايه است. صادرات گاز ايران تاكنون به كشورهاي تركيه، عراق، ارمنستان، آذربايجان و نخجوان انجام شده كه قرارداد با اين كشورها گاهي در قالب قراردادهاي درازمدت، گاهي در قالب قراردادهاي كوتاه‌مدت سوآپ و بعضاً در قالب تهاتر برق و گاز امضا شده است.

پس از قطع صادرات گاز ايران به روسيه، تركيه به عنوان بزرگ‌ترين مشتري گاز طبيعي ايران در نظر گرفته شد. قرارداد ۲۵ ساله صادرات گاز ايران و تركيه، در سال ۱۳۷۴ امضا و از سال ۱۳۸۱ صادرات گاز ايران به اين كشور آغاز شد. قرارداد صادرات گاز ايران به ارمنستان نيز با هدف تهاتر گاز و برق امضا شد كه بر اساس آن، ارمنستان در ازاي هر مترمكعب گاز، ۳ كيلووات ساعت برق به ايران تحويل مي‌دهد.

عراق نيز گاز را براي دو مقصد بغداد و بصره دريافت مي‌كند. آذربايجان و نخجوان نيز از ديگر مشتريان گاز ايران است. پنج كشور دنيا در حالي ميزبان گاز ايران هستند كه هدف ايران اين است كه سهم خود را از بازار جهاني گاز به ۱۰ درصد برساند؛ بنابراين انتظار مي‌رود حجم صادرات و هم‌چنين تعداد مشتريان خود را افزايش دهد.

تركيه و عراق جزو مشتريان گازي ايران هستند كه صادرات گاز از ايران به اين دو كشور ادامه دارد. در اين راستا طبق دو قرارداد صادرات گاز به عراق با ظرفيت روزانه آن ۶۰ ميليون مترمكعب انجام مي‌شود.

اعداد و ارقام اعلامي از سوي شركت گاز، حاكي از آن است كه حجم قرارداد گاز با ارمنستان و جمهوري آذربايجان محدود است اما قرارداد گازي پاكستان هم‌چنان مسكوت مانده است. در واقع پاكستان قرارداد گاز با ايران را اجرا نكرده و تخلف كرده است، اين موضوع به نخست‌وزير اين كشور هم بازتاب داده شده و طرف پاكستاني اعلام كرده تحت فشار سياسي آمريكا، عربستان و امارات هستيم.

قرارداد صادرات گاز به عمان از ديگر پرونده‌هاي گازي مسكوت است كه توافق‌نامه آن جدي است و بايد لوله‌گذاري در عمق ۱۰۰۰ متري دريا از سوي دو شركت در دنيا انجام شود كه شركت‌ها به دليل تحريم درباره آن اقدامي انجام نمي‌دهند.

آمارها حاكي است كه ميانگين توليد گاز در ايران در سال ۱۳۹۱، معادل ۶۲۰ ميليون مترمكعب بوده كه در سال گذشته با ۳۰ درصد رشد به روزانه ۸۵۰ ميليون مترمكعب رسيده، بر اين اساس بيش‌ترين برداشت گاز از ميدان مشترك پارس جنوبي در سال ۱۳۹۱، معادل ۲۸۰ ميليون مترمكعب بود كه اين رقم در سال ۱۳۹۷ به ۶۱۰ ميليون مترمكعب رسيده است.

پيش‌بيني تقاضاي جهاني گاز تا سال ۲۰۲۴

در اين بين، تقاضاي انرژي جهان  در سال  ۲۰۱۸ تحت تاثير عواملي نظير  بهبود رشد اقتصادي و  تغييرات دماي هوا در مناطق مختلف جهان نسبت به سال قبل، ۲.۳ درصد رشد كرد كه بر اساس گزارش آژانس بين المللي انرژي بيش از دو برابر متوسط رشد مشاهده شده از سال ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۷ بوده است.

مصرف گاز طبيعي با  ۴.۶ درصد  رشد سالانه نقش اساسي در افزايش مصرف انرژي جهان داشته است، به‌طوري كه  ۴۵ درصد از رشد تقاضاي جهاني انرژي ناشي از افزايش تقاضاي گاز بوده است. چين و آمريكا از مهمترين عوامل رشد تقاضاي گاز جهان طي اين دوره بوده‌اند و  ۷۰ درصد از رشد تقاضاي گاز ناشي از افزايش مصرف گاز در اين دو كشور است.

پيش‌بيني مي‌شود طي چند سال آينده، رشد مصرف گاز چين و آمريكا  تحت تاثير كاهش نرخ رشد اقتصادي و كند  شدن روند جايگزيني گاز با ذغال سنگ در چين كاهش يابد. انتظار مي‌رود مصرف گاز جهان تا سال ۲۰۲۴ با رشد سالانه ۱.۶ درصد از ۳۹۰۰ ميليارد مترمكعب به ۴۳۰۰ ميليارد مترمكعب در سال افزايش يابد.



همچنين طبق اعلام شركت ملي گاز ايران، بررسي آماري بي‌پي، از آن حكايت دارد كه تا پايان سال ۲۰۱۷ ميلادي، ايران در جايگاه سوم توليدكنندگان بزرگ گاز طبيعي جهان قرار دارد. با توجه به سياست‌هاي كلان كشور به منظور افزايش سهم گاز طبيعي در سبد مصرف انرژي كشور، به‌دليل مزاياي بي‌شمار آن مانند حفظ و پايداري محيط زيست، توزيع عدالت اجتماعي و …، ايران به‌عنوان سومين توليدكننده گاز در جهان، در سال‌هاي گذشته تمركز زيادي بر افزايش سهم خود در بازار گازي جهان داشته است.

بر پايه اين سياست، افزايش توان پالايشي گاز كشور از دهه ۸۰ و با توسعه ميدان گازي پارس جنوبي، در دستور كار قرار گرفت و اين مهم، پس از آن به صورت دائمي روندي افزايشي را تجربه كرده است، به‌گونه‌اي كه در طول ۴۰ سال گذشته، توان پالايش گاز كشور از ۸۹ ميليارد مترمكعب در سال ۱۳۵۷، به رقمي بيش از ۳,۷۵۴ ميليارد مترمكعب در زمان كنوني رسيده است.

با توجه به اجراي طرح‌هاي توسعه‌اي در زمينه پالايش گاز تا افق ۱۴۰۴ و درصورت تحقق همه طرح‌هاي توسعه‌اي پالايشي در پايان برنامه ششم توسعه، مجموع ظرفيت پالايشي شركت ملي گاز ايران به بيش از ۱۲۰۰ ميليون مترمكعب در روز خواهد رسيد.

طبق اين گزارش تا پايان سال ۲۰۱۷، ايران با توليد بيش از ۲۲۳ ميليارد مترمكعب گاز طبيعي و سهمي معادل ۶,۱ درصد، جايگاه سوم را در ميان توليدكنندگان بزرگ گاز طبيعي به خود اختصاص داده است.

انتهاي پيام