هدف گذاري صادرات 200 ميليون دلاري

حسن احمديان رئيس اتحاديه توليدكنندگان و صادركنندگان مبلمان ايران، در گفت وگو با دنياي اقتصاد درباره راه حل مشكل صنعت مبلمان ايران گفت: يك طرح ۵ ساله آماده كرده ايم كه هم وزارت صنعت و هم سازمان توسعه آن را تاييد كرده و فرايند آن در حال انجام است. به گفته احمديان، نياز ايران و كشورهاي همسايه به مبلمان حدود ۴۰۰ ميليون مصرف كننده تخمين زده شده است. وي افزود: در اين برنامه ۵ ساله مي‌خواهيم صادرات صنعت مبلمان را از ۲۰ميليون دلار حداقل به ۲۰۰ ميليون دلار برسانيم. رئيس اتحاديه توليدكنندگان و صادركنندگان مبلمان ايران همچنين از مشكلات و سختي هاي صنعت مبلمان سخن به ميان آورد. متن كامل اين گفت وگو را بخوانيد.

صنعت مبلمان چه جايگاهي در ميان ساير صنايع و همچنين اقتصاد كشور دارد؟

صنعت مبلمان سه حلقه اصلي دارد؛ تامين، توليد و توزيع. تامين شامل تامين چوب، MDF، نئوپان، مواد اوليه، يراق‌آلات و ماشين آلات است. حلقه دوم كه توليد است، زمينه‌هاي مختلفي دارد مثل مبلمان خانگي، سرويس خواب بزرگسال و نوجوان، كابينت، پاركت، در، كمد، مبلمان اداري، سالن‌هاي آمفي تئاتر، سالن هاي كنفرانس، مبلمان فروشگاهي، قفسه‌بندي‌، تجهيزات، مبلمان نمايشگاهي و غرفه‌سازي. قسمت سوم كه توزيع است، دو مخاطب مصرف‌كننده داخلي و خارجي (كه همان صادرات است) داريم. اين زنجيره، كل صنعت مبلمان را تشكيل مي‌دهد كه هر كدام به ديگري وابسته‌ است و نمي‌توانيم از يكديگر جدايشان كنيم و به همه آنها بايد به يك چشم نگاه كرد. حدود ۳۰ هزار ميليارد تومان گردش مالي اين صنعت است و نزديك به ۷ درصد اشتغالزايي دارد كه تنها شامل مبل نيست، بلكه وسعت زيادي را در بر مي گيرد كه نشان از توسعه اين صنعت دارد. تاريخ مبلمان به چند هزارسال پيش باز مي‌گردد كه زمينه اصلي‌ آن فقط چوب بوده اما اكنون مبلمان به لحاظ صنعت فراگير شده و فلز، شيشه، پارچه و مواد ديگر را در بر مي گيرد كه نشان مي دهد چه ميزان به مواد اوليه و صنايع ديگر وابستگي دارد و در حال اشتغالزايي است. طي ۱۵-۱۰ سال گذشته صنعت مبلمان بالاترين رشد پيشرفت را در صنعت داشته است و در ۴-۳ سال اخير ميزان واردات مبلمان كم شده است. قبلا در زمينه واردات مبلمان، ۵درصد مبلمان اداري و ۹۵درصد مبلمان خانگي را پوشش مي داده است. در شرايط كنوني واردات بالغ بر ۹۰ درصد به شدت افت كرده است كه سهم مبلمان اداري از ۵ درصد به يك درصد كاهش پيدا كرده است. يعني از لحاظ توليد داخلي به حدي رسيده ايم كه نياز داخل كشور را تامين كرده و به اشباع رسيده‌ايم.

چه مشكلاتي در تامين مواد اوليه داريد؟

سه حلقه‌اي كه عرض كردم، برمي‌گردد به اينكه بايد در صنعت به همه جوانب آن پرداخت. ما در بحث مواد اوليه در فلزات نسبتا ضعيف هستيم و كيفيت لازم را نداريم. در نئوپان اشباع شده ايم، اما كيفيتش خوب نيست. در MDF نيز نزديك به ۴۰-۳۰درصد توليد و ۶۰ درصد واردات داريم. با توجه به راه‌اندازي تعدادي از كارخانه هاي توليد MDF در كشور طي سال آينده، فكر مي‌كنم در MDF هم اشباع شويم و از لحاظ كيفيت نيز در مقايسه با تركيه يا كشورهايي اروپايي، كيفيت محصولاتمان كمي پايين‌تر است. اصولا ما در توليد چوب ضعيف هستيم و بايد واردات داشته باشيم. بخش ديگري از مواد اوليه برمي‌گردد به يراق‌آلات؛ مثل دستگيره، ريل، پايه ريگلاژ، لولا و ... كه در اين زمينه بي‌نهايت ضعيف ايم و تا جايي كه اطلاع دارم، بالغ بر ۸۰-۷۰درصد اين محصولات وارداتي است. در فلزاتي مثل آلومينيوم وضعيت نسبتا بهتري داريم. در شيشه نيز وضعيت خوبي داريم. در منسوجاتي چون پارچه، چرم و ... هنوز ضعيف هستيم. در مقابل وضعيت خوبي در فوم داريم. در مورد يك سري قطعات جانبي مثل نوار PVC نيز نسبت به كيفيتي كه بايد داشته باشيم، ضعيف عمل مي‌كنيم. در مجموع مي‌توانم بگويم نمره‌مان از ۱۰۰ در مواد اوليه هنوز به ۵۰ نرسيده است و نياز به تقويت دارد.

اتحاديه چه نقشي در برگزاري نمايشگاه‌ها دارد؟

اساسا اين كار بايد زير نظر اتحاديه انجام شود، اما مدتي است مسئوليت را از اتحاديه گرفته اند و به افراد خصوصي واگذار كرده اند. همچنين كيفيت نمايشگاه بي‌نهايت افت كرده و اعضا به‌شدت از اين قضيه ناراضي هستند.

چه راهكاري در اين خصوص وجود دارد؟

راهكارش اين است كه سازمان توسعه تجارت و شركت سهامي نمايشگاه‌ها دست به دست هم دهند. چون مجوز، توسط آنها صادر مي‌شود، اين هماهنگي در چند سال گذشته وجود نداشت. قبلا اتحاديه نمايشگاه‌ را برگزار مي‌كرد و اعضا راضي بودند، اما از زماني كه اين اختيار را از اتحاديه صادركنندگان و توليدكنندگان مبلمان ايران گرفتند و به افراد حقيقي دادند، بي‌نهايت نارضايتي به‌وجود آمده و موجب پايين آمدن كيفيت شده است.

در حوزه صادرات، توليدكنندگان مبلمان اداري چه جايگاهي دارند؟

در واقع صادرات به كشورهاي هدف برمي‌گردد. كشورهاي هدفي كه توانمندي صادرات به آنها را داريم برحسب شاخص‌هايي كه برايش تعيين مي‌كنيم مثل نزديكي، ارتباط سياسي بين دو كشور، مذهب، ذوق‌و‌سليقه و... مي‌تواند رقابت‌پذيري ايجاد كند. براساس پروژه‌اي كه من در اتحاديه انجام دادم به ۱۰-۱۲كشور هدف رسيده ايم. همسايه‌هاي ايران مثل ازبكستان، قزاقستان، تاجيكستان، آذربايجان، افغانستان، ارمنستان، عراق و كشورهاي حاشيه خليج فارس به خصوص عمان و نيز روسيه كشورهايي هستند كه توانايي صادرات به آنها را داريم. در حال حاضر بالغ ‌بر ۵۰ درصد ظرفيت صنعت مبلمان فعال نيست كه مي‌توانيم اين ظرفيت خالي را با رويكرد اشتغالزايي و صادراتي و با بحث ارتقاي صنعت فعال كنيم.

با توجه به چالش‌ها و بحران‌هايي كه در اين صنعت وجود دارد، چه انتظاراتي از دولت يازدهم داريد؟

پيرو مذاكراتي كه با وزير محترم صنعت و رئيس سازمان توسعه تجارت داشتيم، طرحي ۵ ساله را با عنوان «ارتقاي صنعت مبلمان» و تمركز بر كشورهاي هدف مطرح كرديم. همچنين يك شركت صادراتي نمايشگاهي با نام شركت فيپكو تاسيس كرده ايم كه كالا را از اعضا و تامين‌كنندگان ايراني بگيرد و در شعبه‌اي كه در كشور هدف با مشاركت و سرمايه‌گذاري تجار آن كشور تاسيس شده، بتوانيم آن را به كشورهاي ديگر صادر كنيم. برگزاري نمايشگاه هاي داخلي و خارجي، آموزش تجار و بازرگانان، پكينگ ليست، بسته‌بندي، استانداردهاي صادراتي و ارتقاي دانش صادركننده با قوانين صادراتي از جمله اقداماتي است كه مي‌تواند طي ۵ سال ميزان صادرات را از ۲۰ ميليون دلار موجود، حداقل به ۲۰۰ ميليون دلار ارتقا دهد.

از دولت حمايت خواسته ايم كه هنوز مورد توجه واقع نشده ‌است. بحث نمايشگاه‌ها، تامين مواد اوليه، برگرداندن مجوز برگزاري نمايشگاه‌هاي مبلمان اداري به اتحاديه نمايشگاه مبلمان خانگي و نمايشگاه‌هاي يراق‌آلات و ماشين‌آلات مبلمان نيز مطرح بوده است. اميدواريم وزارت صنايع، سازمان توسعه تجارت و شركت سهامي نمايشگاه‌ها، به تشكلي كه پيشرو شده و بدون هيچ گونه حمايت مالي دولت شركت صادراتي خانه ايراني (Persian house) تاسيس كرده و در كشورهاي هدف با محصولات مبلمان، فرش، صنايع دستي و لوازم جانبي با سبك و فرهنگ ايراني شعبه زده است كه نياز به حمايت داخلي دارد، ياري رسانند البته در اينجا جا دارد از آقاي دكتر اسفهبدي براي حمايتهاي خالصانه شان قدرداني به عمل آيد.

آيا امضا و اجراي برجام در اين صنعت تاثيري داشته است؟

ما يك سري مشكلات داخلي، خارجي و برجامي داشتيم. اگر بخواهيم به مشكلات برجامي از نگاه بانكي بپردازيم،۹۰ درصد مشكلات بانكي‌مان حل نشده است. اما اگر بخواهيم درباره اعتماد كشورهاي اروپايي و همسايگان‌مان صحبت كنم، ارتقاي خوبي داشته‌ايم. به طو مثال هم كنون تفاهم‌نامه‌اي با اتحاديه مبلمان ايتاليا(FLA) امضا كرده ايم كه ۵ گروه ۲۰ شركتي از آنها به ايران آمدند كه تعدادي از آنها تمايل پيدا كرده اند به صورت مشترك محصولات مبلمان توليد كنند. همچنين شركت ما «پاديران» با دو شركت ايتاليايي تفاهم‌نامه اوليه امضا كرده است. همه اينها حاصل برجام و واقعيت‌هايي است كه بايد بپذيريم. برجام تمايل سرمايه گذاران و تولييد كنندگان اروپايي را براي سرمايه گذاري و مشاركت در ايران را بيشتر كرده است. در اين ميان اما عدم ‌توافق آمريكا با اين قضيه آنها را كمي محتاط‌تر و دست‌به‌عصاتر كرده است. ولي ارتباطاتمان با كشورهاي اروپايي بعد از برجام، بي‌نهايت مثبت بوده است. در يكي از اين سفرهاي تجاري كه با وزير محترم امور خارجه ايران به چهار كشور فنلاند، سوئد، لتوني و لهستان انجام شد، بازخورد بسيار قوي‌اي براي همكاري از سوي تجار اين كشورها ديدم. درخصوص چالش هاي داخلي هم بايد بحث رونق را مطرح كرد. پرسشي كه مطرح مي‌شود اين است كه با فرض اينكه آينده در حال بهتر شدن است، مي توان سرمايه‌گذاري كرد يا خير؟ موضوع سوم كه بيشتر به آن اعتقاد دارم، مديريت داخلي كشور و مشكلات اقتصادي است كه اينها به برجام برنمي‌گردد؛ مثلا همان طرح ۵ ساله صادراتي‌اي كه براي كشورها داريم، تقريبا هيچ رابطه‌اي با برجام ندارد. اما چرا انجام نمي‌شود؟ ‌پاسخ را بايد در عدم حمايت مديران، عدم توجه و نگاه وزارتخانه‌ و عدم حمايت سازمان توسعه به اين صنعت جست وجو كرد.

به عنوان مديرعامل شركت پاديران، از برنامه‌هايي كه براي سال آينده و چند ماه باقيمانده از سال جاري داريد، بگوييد.

به‌عنوان مسئول يا رئيس اتحاديه احساس مي‌كنم تمام شركت‌هاي مبلماني و كساني كه در صنف و صنعت مبلمان هستند، وقتي اين تشكل‌ها جانب كل اعضا را بگيرند، خودبه‌خود همه اعضا منتفع مي‌شوند؛ ازجمله پاديران. ماموريت و چشم‌انداز پاديران اين است كه از تامين نيازهاي داخلي عبور كند و وارد مقوله صادرات شود. با اين رويكرد شركت پاديران تصميم دارد محصولات خود را در كنار محصولات رقباي اروپايي قرار داده و اين تفكر باعث ارتقا در طراحي‌، كيفيت‌ و استفاده از مواد اوليه شده است. به همين دليل در تمام نمايشگاه‌هايي كه در خارج برگزار مي شود، به عنوان بخش تحقيق و توسعه حضور داريم و از آنها بازديد كرده‌ايم. بنابراين از آخرين فناوري‌هاي روز دنيا و مواد اوليه و امثال آن، آگاه هستيم. طي بازديد هياتي از ايتاليا از كارخانه و توانمنديهاي شركت پاديران ، اظهار داشتند كه شركت پاديران پتانسيل توليد مشترك در حد محصولات اروپايي را دارد پيشنهادمان اين است كه توليد مشترك داشته باشيم. هم اكنون از ۸ كانديدا كه تمايل به اين موضوع داشتند، دو كانديدا نهايي شده كه يكي‌ در بخش پارتيشن و ديگري در بخش ميزهاي اداري است. به اميد روزي كه شعب خانه ايراني(Persian house) در كل جهان جايگاه ويژه‌اي را به خود اختصاص دهد.